دانشگاه قمنثرپژوهی عربی3041-96462420251225An Aesthetics of jihad verses based on Michael Halliday's theory of Textual Coherenceزیباییشناسی آیات جهاد طبق نظریه انسجام متنی مایکل هالیدی119406710.22091/npa.2026.14370.1047FAاحمدعارفیدانش آموخته دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه علامه طباطبایی0000-0002-3712-5160زهرانصریدانش آموخته دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشگاه اراک0000-0001-8180-9589رمضانرضائیدانشیار زبان و ادبیات عربی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی0000-0002-4611-7779شهنورمحمودزهیفارغ التحصیل کارشناسی ارشد زبان و ادبیات عربی دانشگاه سیستان و بلوچستان0009-0007-3282-2972Journal Article20250929Coherence is one of the elements of aesthetics that aestheticians have considered essential for the beauty of a text. The effect of coherence becomes apparent when the text loses its beauty and impact without it and the meaning becomes ambiguous. In the text, semantic, connective, grammatical and lexical elements create relationships that distinguish a coherent text from chaotic phrases. This article seeks to analyze the coherence of the verses of Jihad using the descriptive-analytical method and Halliday's theory. According to the results, coherence in the verses of Jihad has created a structural connection and intra-textual factors through which the phrases of these verses have become meaningful. Different types of coherence in the verses of Jihad have caused a better transfer of meaning to the audience and its consolidation in their minds, and the beauty of the verses, and it expresses the semantic relationships that give unity and integrity to the divine word. Lexical coherence in the verses of Jihad is achieved through the unity of beautiful words and the perfection of meanings and their proportion to meanings, and has led to the creation of a pleasing and coherent texture. Grammatical coherence has been used in the framework of deletion, reference, and substitution for the beauty of the text and clarity of meaning. Reference has created a strong connection between words and verses, and has caused clarity of meaning and prevented ambiguity of the text. Linking coherence in the verses of Jihad is often created through inflections for the connection between sentences and clarity of meaning. Repetition also creates coherence by understanding the subject and placing the repeated thing at the center of attention, preventing ambiguity of the text and making the purpose clear.انسجام یکی از عناصر زیباییشناسی است که زیباییشناسان برای زیبایی متن وجود آن را ضروری دانستهاند. تأثیر انسجام آنگاه آشکار میشود که متن بدون آن زیبایی و تأثیر خود را از دست داده و معنا مبهم میگردد. در متن عناصر معنایی، پیوندی، دستوری و واژگانی، روابطی را میآفرینند که سبب تمایز متن منسجم از عبارتهای آشفته میشوند. این جستار درصدد واکاوی انسجامِ آیات جهاد با روش توصیفی - تحلیلی و نظریه هالیدی است. طبق نتایج، انسجام در آیات جهاد سبب ایجاد پیوند ساختاری و عوامل درون متنی شده که از طریق آن عبارات این آیات، معنادار شده است. گونههای مختلف انسجام در آیات جهاد سبب انتقال بهتر معنا به مخاطب و تثبیت آن در ذهن وی و زیبایی آیات گردیده است و بیانگر مناسبتهای معنایی است که به کلام الهی وحدت و یکپارچگی میبخشد. انسجام واژگانی در آیات جهاد از طریق وحدت واژگان زیبا و کمال معانی و تناسب آنها با معانی حاصل شده و موجب آفرینش بافتی گوشنواز و منسجم شده است. انسجام دستوری در چارچوب حذف، ارجاع و جانشینی، جهت زیبایی متن و وضوح معنا به کار رفته است. ارجاع، پیوندی محکم را میان کلمات و آیهها ایجاد کرده است و سبب وضوح معنا گردیده و از ابهام متن جلوگیری کرده است. انسجام پیوندی در آیات جهاد اغلب از طریق واو عطف جهت ارتباط بین جملهها و وضوح معنا، ایجاد شده است. تکرار نیز با تفهیم مطلب و قرار دادن چیز تکرار شده در مرکز توجه انسجام آفریده، از ابهام متن جلوگیری کرده و باعث روشنی مقصود میگردد.https://nasr-pajuhi.qom.ac.ir/article_4067_8cd6bcec7d2fec3e9f72be5c4e51e259.pdfدانشگاه قمنثرپژوهی عربی3041-96462420251225An examination of the names of the characters in the novel "The Story of Hunger and Fullness" (Dilshad) by Bashar Khalfanبررسی نام شخصیتها در رمان سیره الجوع و الشبع (دلشاد) بشری خلفان2036418010.22091/npa.2026.13773.1042FAعلی محمدرضاییدانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.0009-0003-8464-7695محمد نبیاحمدیدانشیار گروه زبان وادبیات عربی، دانشکده ادبیات وعلوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.0009-0003-8464-7695Journal Article20250906Naming characters is one of the meaningful elements in the narrative structure of a novel and can play a decisive role in conveying concepts, representing identities, and directing the narrative process. In the novel Sirah al-Jou’ wa al-Shaba’ (Dilshad) by Bashari Khalfan, the names of the characters are more than just a random choice; they carry cultural, social, and symbolic connotations and establish a meaningful connection with the historical and ethnic context. The present study uses a descriptive-analytical approach to examine the names of the main and secondary characters in this novel and attempts to explain the relationship between the names, the roles of the characters, and the overall chain of narrative events. For this purpose, the characters were first selected based on their level of influence in advancing the narrative, and then their names were analyzed in relation to the novel’s subject, social atmosphere, ethnic diversity, and semantic layers of the text. The results of the study show that the auditory diversity of names and the reflection of ethnic diversity in the novel's narrative society have led to the formation of a diverse range of characters, and naming has served as a narrative tool in highlighting different social identities and voices. Also, the choice of names is consistent with the role of the story's actors and the path of narrative developments, and helps to strengthen the symbolic and semantic load of the work. This study ultimately answers the questions of what are the most important symbolic .نامگذاری شخصیتها یکی از عناصر معنادار در ساختار روایی رمان به شمار میآید و میتواند در انتقال مفاهیم، بازنمایی هویتها و جهتدهی به روند روایت نقشی تعیینکننده داشته باشد. در رمان سیره الجوع و الشبع (دلشاد) اثر بشری خلفان، نام شخصیتها فراتر از یک انتخاب تصادفی، حامل دلالتهای فرهنگی، اجتماعی و نمادیناند و با بافت تاریخی و قومیتی اثر پیوندی معنادار برقرار میکنند. پژوهش حاضر با رویکردی توصیفی ـ تحلیلی به بررسی نام شخصیتهای اصلی و فرعی این رمان میپردازد و میکوشد نسبت میان نامها، نقش شخصیتها و زنجیره کلی رویدادهای روایی را تبیین کند. بدین منظور، ابتدا شخصیتها بر اساس میزان تأثیرگذاری در پیشبرد روایت انتخاب شده، سپس نامهای آنان در ارتباط با موضوع رمان، فضای اجتماعی، تنوع قومیتی و لایههای معنایی متن تحلیل شده است. نتایج پژوهش نشان میدهد که تنوع شنیداری نامها و بازتاب گوناگونی قومیتها در جامعه روایی رمان، به شکلگیری طیفی متنوع از شخصیتها انجامیده و نامگذاری بهمثابه ابزاری روایی در برجستهسازی هویتها و صداهای مختلف اجتماعی عمل کرده است. همچنین انتخاب نامها با نقش کنشگران داستان و مسیر تحولات روایی همخوانی دارد و به تقویت بار نمادین و معنایی اثر یاری میرساند. این پژوهش در نهایت به این پرسشها پاسخ میدهد که مهمترین دلالتهای نمادین نام شخصیتها چیست و چه عواملی در انتخاب آگاهانه این نامها از سوی نویسنده نقش داشته است.https://nasr-pajuhi.qom.ac.ir/article_4180_f589a22c9cf5a61805c8726b94055b92.pdfدانشگاه قمنثرپژوهی عربی3041-96462420251225An Examination of the Flow of Mind in the Novel "The Day of the Assassination of the Leader" by Najib Mahfouzکارکرد مؤلفههای جریان سیال ذهن در توصیف جامعه مصری و بازتاب آن در داستان «یوم قتل الزعیم» نجیب محفوظ3753406510.22091/npa.2025.13606.1039FAحسیننظریکارشناسی ارشد گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران0000-0002-9651-7471مهردادآقائیدانشیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران0000-0002-3396-5189Journal Article20250811The novel is a contemporary literary genre that originated from Western literature, and the Arabic novel was formed from the Arab world's relationship with the West. Stream of mind is a narrative style in which the author conveys the thoughts, feelings, emotions, and mentality of the characters in the story as they flow in their minds, and the author's role in this narrative style is minimized. In this narrative style, the author uses methods such as direct and indirect internal monologue, third-person limited narration, autobiographical narration, poetry, linguistic confusion, and specific characterization to present the characters to the reader. This essay uses a descriptive-analytical method to examine the components of the mind-flow in the story of the Day of the Assassination of the Leader by Najib Mahfouz. The research findings show that in narrating this story in a mind-flow manner, Mahfouz depicted the conditions of Egyptian society during the time of Anwar Sadat, which was plagued by difficult political and economic crises, and by using these elements, he reflected the feelings of the characters in the story well.<br /> جریان سیال ذهن شیوهای روایی است که در آن نویسنده افکار، احساسات، عواطف و ذهنیت شخصیتهای داستان را همانگونه که در ذهن آنها جریان دارد منتقل میکند و نقش نویسنده در این شیوه روایی به حداقل میرسد. نویسنده در این شیوه روایی برای ارائه شخصیتها به خواننده از روشهایی چون: تکگویی درونی مستقیم و غیرمستقیم، روایتگری به شیوه سوم شخص محدود، حدیث نفس، شعرگونگی، آشفتگی زبانی و شخصیتپردازی خاصی استفاده میشود. این جستار با روشی توصیفی-تحلیلی به بررسی مؤلفههای سیال ذهن در داستان یوم قتل الزعیم نجیب محفوظ پرداخته و دستاوردهای پژوهش مبین این است که محفوظ در روایت این داستان به شیوه سیال ذهن با استفاده از تکگویی درونی مستقیم و غیرمستقیم، حدیث نفس، راوی محدود، شعرگونگی و استفاده از شخصیتهای سرخورده و مشکلدار، اوضاع جامعه مصری زمان انور سادات را که گرفتار بحرانهای سیاسی و اقتصادی دشوار بود به تصویر کشیده و توصیف نموده و با استفاده از این عناصر احساسات شخصیتهای داستان را به خوبی منعکس کرده است.https://nasr-pajuhi.qom.ac.ir/article_4065_c8ae587d50bc556154821010a2ef0859.pdfدانشگاه قمنثرپژوهی عربی3041-96462420251225Identification and Critique of the Treatise "The Superiority of Dogs Over Many Who Wear Clothes" (A Critical Example of Ethical Allegories in Abbasid Prose)شناسایی و نقد رسالۀ "فضل الکلاب علی کثیرٍ ممن لبس الثیاب" (نمونه ای انتقادی از تمثیل های اخلاقی در نثر دورۀ عباسی)5467427210.22091/npa.2026.15180.1051FAمحمدرضاموحدیدانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه قم، قم، ایران.0000-0001-6706-6950Journal Article20250924Abu Bakr Muhammad ibn Khalaf ibn Marzban, who in a sense continues the tradition of Ibn al-Muqaffaʿ and Ibn Qutayba in the realm of Arabic translation and prose, is considered a prolific writer of the third century AH (ninth century CE). In one of his epistles, using a satirical, critical, and allegorical language, he enumerates the virtues of dogs in contrast to the moral vices of certain humans—particularly hypocrites, sanctimonious ascetics, and ostentatious jurists. In his epistle "Faḍl al-kilāb ʿalā kathīr mimman labisa al-thiyāb" (The Superiority of Dogs Over Many Who Wear Clothes), this Iranian writer employs a comparative structure and literary language to praise values such as loyalty, humility, honesty, and purity in dogs, considering them superior to the reprehensible ethics of pretentious humans. This article attempts to introduce the life and literary standing of this lesser-known figure, trace references to him in biographical dictionaries, and then provide a brief overview of the structure and content of the epistle, examine its socio-ethical themes, and situate the text within the tradition of Islamic allegorical literature. Findings indicate that Ibn Marzban, with an incisive yet instructive language, challenged the prevailing standards of virtue in Abbasid society and proposed a rethinking of human values. Additionally, gaining a deeper understanding of the social and literary context of the Abbasid era and the place of this text within the tradition of Arabic prose are among the further outcomes of this research.ابوبکر محمد بن خلف بن مرزبان که به نوعی ادامه دهندۀ سنّت ابن مقفّع و ابن قتیبه در حوزۀ ترجمه و نثرعربی است، از نویسندگان پرمایۀ سدۀ سوّم هجری محسوب می شود که در یکی از رسائل خود با زبانی طنزآمیز، انتقادی و تمثیلی، فضیلتهای سگ را در برابر رذایل اخلاقیِ برخی از انسانها بهویژه اهل ریا، زهدفروشان، و فقیهانِ متظاهر برمیشمرد. این نویسندۀ ایرانی در رسالۀ" فضل الکلاب علی کثیرٍ ممن لبس الثیاب" با بهرهگیری از ساختار مقایسهای و زبان ادبی، ارزشهایی چون وفاداری، تواضع، صداقت و پاکی را در سگ میستاید و آن را از اخلاق ناپسند انسانهای ظاهرنما برتر میداند. این مقاله میکوشد ضمن معرفی زندگی و جایگاه ادبی این چهرۀ ناشناخته، نشانی از او در کتب تراجم بیابد وسپس نگاهی گذرا به ساختار و محتوای رساله، بررسی مضامین اخلاقی-اجتماعی آن، و جایگاه این متن در سنت ادب تمثیلی اسلامی بیفکند. یافتهها نشان میدهد که ابن مرزبان با زبانی گزنده اما آموزنده، معیارهای رایج فضیلت در جامعۀ عهد عباسی را به چالش کشیده و بازاندیشی در ارزشهای انسانی را پیشنهاد داده است. همچنین دریافتِ درکی عمیق تر از بافت اجتماعی و ادبی دوران عباسی و جایگاه این متن در سنّت نثر عربی، از دیگر ثمرات این پژوهش بوده است.https://nasr-pajuhi.qom.ac.ir/article_4272_03a796d4e633e0d5ddbc8ea7bbb106b9.pdfدانشگاه قمنثرپژوهی عربی3041-96462420251225A Texture Assessment and Evaluation of Zahra Abdullah's Novel "Ali Ma'idat al-Qaeda" Based on Michael Hoey's Problem-Solution Approachسنجش و ارزیابی بافت کلامی رمان «علی مائدة داعش» اثر زهراء عبدالله بر اساس رویکرد حل مسأله مایکل هوئی6884406610.22091/npa.2026.14219.1046FAحسینالیاسی مفرداستادیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه لرستان، لرستان، ایران.0000-0003-0651-489Xعلیخالقیاستادیار گروه آموزش زبان و ادبیات عربی دانشگاه فرهنگیان تهران، تهران، ایران.0000-0001-6795-0930حمیدمتولی زاده نائینیاستادیار گروه آموزش زبان و ادبیات عربی دانشگاه فرهنگیان تهران ، تهران، ایران.Journal Article20250707In the contemporary era, with the growing advancement of linguistics and literary criticism, analysis has transcended the word and sentence level, moving towards examining the entirety of a literary work and narrative text. Various theories have been proposed in this regard, among the most important and widely used of which is Michael Hoey's "Problem-Solution Approach," a sub-category of text linguistics. This theory comprises four key components: Situation, Problem, Response, and Evaluation. Although applicable to all texts, both narrative and non-narrative, it proves remarkably effective for analyzing novels, particularly those addressing significant social issues and fundamental societal challenges, given the novel's social genre. This article, employing a descriptive-analytical method, aims to discuss and examine Zahra Abdullah's Syrian novel "Ali Ma'idat al-Qaeda" based on Michael Hoey's Problem-Solution Approach. It investigates the novel's capacity to present the issue of Yazidi women being subjected to violence by ISIS members and the responses it offers to readers in this regard. The article concludes that the rape and assault of Yazidi women, one of ISIS's greatest crimes, constitutes the fundamental problem in the aforementioned novel. The author portrays the horrifying situation and its dreadful dimensions, as well as responses such as suicide, escape, etc., which mostly lead to negative evaluations. In every situation resulting from the emergence of ISIS and its systematic acts of violence, actions or counter-actions were taken, which can be considered an attempt to escape the crisis or assert one's opinion and belief.با پیشرفت روزافزون زبانشناسی و نقد ادبی در دوران معاصر، تحلیل آثار ادبی از سطح واژه و جمله فراتر رفته و به بررسی کلیت متن داستانی معطوف شده است. در این راستا، نظریات متعددی ارائه شده که یکی از مهمترین و پرکاربردترین آنها، نظریه «رویکرد حل مسئله» مایکل هوئی است که در حوزه زبانشناسی متن جای میگیرد. این نظریه شامل سه مؤلفه موقعیّت، مسئله، پاسخ و ارزیابی است. هرچند میتوان آن را برای انواع متون به کار برد، اما در تحلیل رمانها که ژانری اجتماعی دارند، کارایی بالایی دارد؛ بهویژه در رمانهایی که به مسائل اجتماعی و چالشهای بنیادین جامعه میپردازند، بسیار مفید و قابلاستفاده است. در این مقاله، با تکیه بر روش توصیفی–تحلیلی، رمان علی مائدة داعش اثر زهراء عبدالله، نویسنده سوری، بر پایه نظریه «رویکرد حل مسئله» مایکل بررسی شده است. هدف، سنجش توانمندی رمان در طرح مسئله تعدی به زنان ایزدی توسط نیروهای داعش و نحوه پاسخگویی آن به مخاطب در این زمینه است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که تجاوز به زنان ایزدی، بهعنوان یکی از بزرگترین جنایات داعش، مسئله محوری این رمان بهشمار میآید. نویسنده به تبیین هولناک موقعیّت مسأله و ابعاد وحشتناک آن و همچنین به پاسخهایی نظیر خودکشی، فرار و غیره که اکثراً به ارزیابی منفی میانجامد پرداخته است و در هر موقعیت که در نتیجه ظهور داعش و اعمال خشونتهای سیستمی آن انجام میگرفت، کنشها یا ضد کنشهایی انجام میگرفت که میتوان آن را تلاشی برای خروج از بحران یا اعمال نظر وعقیده در نظر گرفت.<br /> https://nasr-pajuhi.qom.ac.ir/article_4066_02c123c5b9a158c51b7f3cc84dde5784.pdfدانشگاه قمنثرپژوهی عربی3041-96462420251225An Analysis of the Children’s Story “(Wa 'Āda Ḥamlūna Ilā Baytihi)” by Kamal Al-Sayed Based on Pärls’ Pathological Levels and Layersواکاوی داستان کودکانه (وعاد حملون إلى بیته) اثر کمال السید بر اساس سطوح و لایههای آسیبشناختی پرلز85100427310.22091/npa.2026.15104.1050FAپرویزاحمدزاده هوچدانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران0000-0002-6454-8812علیصیادانیدانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.0000-0001-5773-6092فاطمهاکبری آلانقدانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.0000-0002-6454-8812Journal Article20250916Friedrich (Fritz) Perls, the founder of Gestalt therapy, masterfully utilized the approach to foster deep self-awareness and bodily consciousness in individuals. He often linked this profound awareness to transformative childhood experiences, suggesting that understanding these past events is crucial for self-realization, even if they occurred long ago and are now outside immediate recall. Perls posited that humans possess ultimate goals, the fulfillment of which is essential for achieving inner peace. He identified five distinct layers or levels of psychopathology, through which individuals progress with varying degrees of intensity and vulnerability. Considering Perls’ levels of pathology and the undeniable role of childhood in shaping human personality, this study analytically and descriptively examines Kamal Al-Sayed’s children’s story, “(Wa 'Āda Ḥamlūna Ilā Baytihi)”, using library resources. The findings indicate that Helmon, symbolizing a child in the narrative, engages in stages of discovery and investigation, aligning with Perls’ conceptualization of psychological damage levels. This progression suggests that peace and vitality can be attained through the successful navigation of these pathological stagesفردریش(فریتز) پرلز، بنیانگذار درمان گشتالتی و استاد استفاده از درمان گشتالتی برای کمک به افراد بود تا از خود و بدن خویش به شکلی عمیق، آگاهتر شوند، این آگاهی در اکثر موارد به آموختهها و تجربههایی برمیگردد که در سنین کودکی برای فرد اتفاق افتاده و اکنون خارج از حیطه آگاهی او واقعشده است تا با درک این تجربیات، فرد درک بیشتری از خویش کسب کند. به نظر وی انسانها دارای هدفهایی نهایی هستند که تا زمان برآوردن آن به آرامش دست نمییابند، ازنظر او آسیبشناسی روانی پنج لایه یا سطح مختلف دارد که افراد با شدت و ضعف وارد سطوح مختلف میشوند، لذا با توجه به سطوح آسیبشناسی پرلز و نقش غیرقابلانکار کودکی در شکلگیری شخصیت انسان، داستان کودکانه (وعاد حملون إلى بیته) به شیوه تحلیلی-توصیفی و با استناد به منابع کتابخانهای مورد ارزیابی قرار میگیرد و یافتههای پژوهش حاکی از آن است حلمون که در این داستان نماد کودک است، وارد مراحل کشف و بررسی خود گشته که قابل تطبیق با سطوح آسیب روانی پرلز بوده و نشانگر این حقیقت است که میتوان با طی کردن موفقیتآمیز سطوح آسیب به آرامش و سعادت در زندگی دستیافت.https://nasr-pajuhi.qom.ac.ir/article_4273_d6c8422d5b73536d1234434dbc999419.pdf